De praktijk

Loopbanen en mobiliteit

Tijdelijke subsidieregeling Leeftijdsbeleid

Terug naar overzicht praktijkvoorbeelden

Professionaliteit op leeftijd

Bedrijfsgegevens

Organisatie:Stichting Viataal Zorg
Omvang:0 (nog niet bekend)
Sector:overige dienstverlening
Sector specifiek:

Contactgegevens

Contactpersoon:Cornelissen, E.
E-mail:e.cornelissen@viataal.nl

Projectgegevens

Projecttype:Voorlichting en bewustwording
Projectbeschrijving:

Viataal
Viataal is een landelijk werkende organisatie voor diagnostiek, zorg en onderwijs aan clienten en leerlingen met beperkingen in horen, zien en communiceren. De kern van het werk van Viataal bestaat uit het vergroten van de mogelijkheden in communicatie voor kinderen, jongeren en volwassenen. Viataal is bestuurlijk gefuseerd met de Koninklijke Effatha Guyot Groep en Sint Marie. We presenteren ons in 2010 onder een nieuwe naam: Koninklijke Kentalis.

Aanleiding
Viataal beschikt over een personeelsbestand van gespecialiseerde professionals die een sterke binding met hun vakgebied en hun leerlingen hebben. Zij zijn sterk intrinsiek gemotiveerd. Deze intrinsieke motivatie en sterke specialisatie leiden tot een neiging om te blijven ‘hangen’ in een vertrouwde omgeving en tot ‘ervaringsconcentratie’: gaandeweg neemt de specialisatie toe en versmalt de inzetbaarheid. Deze vermindering van inzetbaarheid neemt toe met de leeftijd en arbeidsduur van medewerkers. De gemiddelde leeftijd binnen Viataal is relatief hoog: 50% van de medewerkers is ouder dan 45 jaar.

Daarnaast is het werk erg complex en hierdoor de belasting hoog. Dit leidt tot een relatief hoge uitstroom onder jongeren. Het kost veel energie om nieuwe medewerkers op te leiden, waarna een deel vervolgens weer vertrekt.

Viataal wil top zijn op haar werkgebied. Dit vraagt om een voortdurende focus op ontwikkeling. Hierbij is het noodzakelijk dat medewerkers flexibel en multi-inzetbaar zijn. Ook is behoud van betrokkenheid essentieel want de medewerkers van Viataal zijn de kennisdragers van de organisatie. Behoud en blijvende flexibiliteit zijn noodzakelijk om als organisatie op termijn niet vast te lopen.

Doelstellingen
Viataal heeft een nieuwe strategie en visie op sociaal beleid voor medewerkers geïmplementeerd.

Binnen dit project wil Viataal toetsen in welke mate het huidige beleid aan medewerkers de gelegenheid biedt om goed en met plezier te presteren, bezien door een leeftijdsbewuste bril.

De doelstellingen:

Strategie en beleid zijn verrijkt met levensfase elementen
Hogere werknemerstevredenheid
Een kostenbesparing op aanname, inwerken, reïntegratie, uitval en uitstroom

Dit zelfde onderzoek is zowel binnen Viataal Onderwijs als binnen Viataal Zorg uitgevoerd. De opzet, aanpak maar ook resultaten waren overeenkomstig.

Aanpak

Onderstaand een korte weergave van de gekozen aanpak.

Een projectteam is opgezet en een gedegen projectplan is beschreven waarin een duidelijke projectmanagement methodiek wordt gebruikt. In de randvoorwaarden is managementaandacht expliciet benoemd.
Door de projectgroep is literatuuronderzoek gedaan. Aan de hand van de meest recente theoretische inzichten zijn toetsingscriteria en voorwaarden gedefinieerd voor een goed levensfase beleid.
Het bestaande beleid is vervolgens getoetst aan de criteria en voorwaarden en ook gematched met ‘de 7 bronnen van levensvreugde’ (theorie Kees Kouwenhoven).
- De toetsingscriteria
  -Algemene visie op sociaal beleid
  -Rol leidinggevende
  -Rol medewerker
  -Arbeidsvoorwaarden
  -Arbeidsinhoud
  -Arbeidsomstandigheden
- De 7 bronnen van arbeidsvreugde
  -Fysiek welbevinden
  -Collegialiteit
  -Waardering en vertrouwen
  -Goede prestaties
  -Groei
  -Werken met hart en ziel
  -Hogere zingeving
De tussenrapportage is besproken met de RvB.
Het voorbereiden en uitvoeren van veldonderzoek was de volgende stap. Er is een vragenlijst ontwikkeld (op basis van ‘de 7 bronnen …’ en deze is binnen Zorg uitgezet onder 111 groepsbegeleiders (respons was 81%), binnen Onderwijs onder 140 leerkrachten (respons was 56%).
De vragenlijsten zijn door een extern bureau verwerkt. Ook zijn de scores vergeleken met soortgelijke organisaties.
Het onderzoek leerde dat Viataal bij verdere implementatie het beste de nadruk kan leggen op de bronnen Waardering & Vertrouwen en Fysiek Welbevinden. Verder konden verschillende levensfasegroepen worden onderscheiden met hun eigen specifieke wensen en behoeften.
Op basis van de uitkomsten van de beide onderzoeken is een eindrapport geschreven met aanbevelingen en suggesties voor de implementatie. Dit rapport (Levensfasebeleid “Kijken door een andere bril”) is gepresenteerd aan de Raad van Bestuur.

Resultaten

Het concrete resultaat van dit project was een rapport met voorstellen voor de RvB van Viataal, onderbouwd door een gedegen onderzoek. Op basis hiervan zal in een later stadium verdere implementatie vormgegeven worden.

Conclusie was dat de strategie en visie op sociaal beleid in basis de gelegenheid bieden goed en langdurig te presteren. Er is echter nog ruimte voor verdere aanscherping en verbetering.
In de basis/op hoofdlijnen lijken de behoeften van Viataal en haar medewerkers te matchen. Verdere toetsing is gewenst, met name gericht op de verschillende medewerkerkers in de verschillende leeftijdsfasen

Leerpunten

Levensfasebeleid is eigenlijk niets anders dan ‘kijken door een andere bril’. Soms kunnen veranderingen al worden gerealiseerd door bestaande zaken te kijken vanuit een andere invalshoek of gewoonweg meer aandacht te besteden aan levensfasen in bestaande gesprekken of overleg. Geen nieuwe ‘levensfase-instrumenten’ dus, maar aandacht voor het onderwerp in de reguliere gesprekken en regulier beleid.
De reden dat is gekozen voor het concept ‘de 7 bronnen van levensvreugde’ is dat het sterk uitgaat van motivatoren en persoonlijke drive. Het is gebaseerd op talloze interviews met mensen en gefundeerd met wetenschappelijk onderzoek. Uniek aan dit model was dat hiermee een zeer nauwe relatie kon worden gelegd met levensfasebeleid. Via dit model kon een directe link worden gemaakt tussen enerzijds verschillende levensfasen en anderzijds de specifieke motivatoren in die fase. Bovendien kon het model worden toegepast op individuen, teams én de organisatie als geheel, wat de uitvoering van verdere aanbevelingen en de implementatie van levensfasebeleid binnen de organisatie uitermate heeft versterkt. De specifieke combinatie van deze factoren en de vereisten aan het project maakte dat in de keuze alleen dit model overbleef.