Terug naar overzicht praktijkvoorbeelden

PON - Leeftijdbewust Beleid

Bedrijfsgegevens

Organisatie:Vereniging Personeelscluster Oost-Nederland
Omvang:50 - 249 werknemers
Sector:overige dienstverlening
Sector specifiek:Basisschool onderwijs

Contactgegevens

Contactpersoon:Gerritsen, G.A.
E-mail:g.gerritsen@ponprimair.nl

Projectgegevens

Projecttype:Voorlichting en bewustwording
Projectbeschrijving:

Vereniging Personeelscluster Oost Nederland (PON)

PON is een vereniging met leden bestaande uit 30 besturen, 117 scholen in de regio Oost Gelderland. De doelstelling is om werkgelegenheidsgarantie te bieden aan de leden. Tevens biedt PON personele ondersteuning aan de aangesloten scholen zoals centraal georganiseerde werving, arbodiensten, reintegratietrajecten, ICT en mobiliteitsvraagstukken. Ook beschikt PON over een pool van circa 70 leerkrachten die op jaarbasis gemiddeld 8000 vervangingsvragen invullen. PON streeft naar voldoende, goed gekwalificeerde mensen op de juiste plaats. In dit kader heeft PON in de persoon van Geert Gerritsen subsidie aangevraagd voor leeftijdsbewust beleid.

Resultaat project:

1.       Bewustwording onder alle participanten van het nut van levensfasebeleid;
2.       De vragen behorend bij een bepaalde levensfase zijn een standaard onderdeel van het functioneringsgesprek;
3.       Mobiliteitvraagstuk staat hoog op de agenda voor het jaar 2007.
 
Hoe is dit resultaat bereikt?
 
PON heeft voor een originele aanpak gekozen, wat volgens de heer Gerritsen kenmerkend is voor het onderwijs. Het verkrijgen van draagvlak bij besturen en directies van scholen is essentieel. Om dit draagvlak te laten ontstaan is een startsessie voor bestuurders georganiseerd waar mevrouw Anita Scholten haar boek De gezonde balans- aan de slag met levensfasenbeleid presenteerde.
 
Het gesprek op gang brengen

De heer Gerritsen: ‘We hadden bijvoorbeeld een ganzenbordspel gemaakt rondom het thema leeftijdsbewust beleid. Met o.a. deze prikkelende stelling: 50 plussers hebben geen voorrechten wat betreft taakbeleid. Dan kunnen mensen “ja, mee eens” of “nee, niet mee eens” aangeven en ontstaat er discussie.’  
 
Daarnaast werden er brainstormsessies georganiseerd van twee groepen van 12 personen die binnen een half uur zo’n 100 ideeën hadden over wat men zou kunnen oppakken binnen leeftijdsbewust beleid. Onder leiding van René Eijssen, Stichting Senioriteit Nederland, werd één van de 100 ideeën verder uitgewerkt en ook daar kwamen weer tientallen reacties op. Het was een inspirerende en effectieve manier om los te komen van je denkpatronen.
 
Om een indruk te geven; één van de ideeën was om elke medewerker die 50 jaar wordt een taart te geven en een week vrij. Ook krijgt hij of zij van de werkgever een weekend weg met partner aangeboden en drie gesprekken met een loopbaanadviseur. Na deze periode van inzicht en verkenning kan zo iemand een persoonlijk inzetplan opstellen. De gedachte is dat als mensen worden gedwongen stil te staan, zij beter weten wat zij willen. Want de ervaring is dat door de hectiek van alledag er weinig ruimte voor reflectie en vooruitblikken op je loopbaan. 
 
Er werden ook Studiedagen georganiseerd die voor iedereen toegankelijk waren.
 
Gerritsen: ‘We vormden een kring van mensen op de Studiedag en middenin de kring stond een stoel die representeerde volledige werktevredenheid. Dan is de vraag heel concreet: wat ga je doen om 100% werkplezier te bereiken? Nou en dan zie je mensen denken. En als je dat hebt gedaan, waar zou je dan staan ten opzichte van de stoel? Waarna iedereen dichterbij kwam te staan en vervolgens stil viel. Dat kwam wel aan.’
 
Wanneer geld een rol speelt...

Over verschillende onderwerpen (coaching voor senioren, loopbaanvragen van leerkrachten en bijvoorbeeld leeftijdsbewust beleid voor leidinggevenden) werden er trainingen aangeboden. Voor de trainingen heeft PON – in samenwerking met twee regionale platforms in de regio - 9000 aantrekkelijk vormgegeven folders laten drukken. Toch hadden sommige trainingen, maar enkele inschrijvingen in een jaar. In een laatste poging om mensen over de streep te trekken werd de training gratis aan de PON-scholen aangeboden. Binnen drie dagen had dezelfde training 24 aanmeldingen. Gerritsen constateert dat geld nog een belangrijke rol speelt in het onderwijs. Daarnaast speelt hierbij dat medewerkers die zich opgeven voor deze training hun ‘probleem’ al grotendeels erkennen; voor een grote groep zou de training passend zijn, maar zij zien dat zelf niet zo.
 
Vraagstukken per levensfase

De problemen die in verschillende levensfases spelen zijn moeilijk bespreekbaar. Veel medewerkers met problemen melden zich ziek. PON heeft ervoor gekozen om medewerkers die zich ziek melden niet alleen naar de bedrijfsarts te sturen, maar ook naar een psycholoog. Beide zullen een uitspraak doen over wat wenselijk wordt geacht voor een specifiek persoon; psychologische begeleiding, een snelle werkhervatting of bijv. eerst thuis op adem komen en dan weer in gesprek.
 
Ook voor leidinggevenden zijn de problemen waar mensen in verschillende levensfases tegenaan lopen moeilijk bespreekbaar, mede doordat zulke gesprekken heel persoonlijk zijn. Sommige mensen vinden het prettig als dit soort onderwerpen bespreekbaar worden gemaakt, andere vinden dat een leidinggevende zich daar niet mee moet bemoeien. Leidinggevende die zelf een lange functieduur kennen, kunnen anderen moeilijk aanspreken op mobiliteit!
 
Effecten van alle initiatieven:

§         Bewustwording! Actie! Met een creatieve benadering van levensfasebewust beleid komen mensen op interessante antwoorden waar zij zelf enthousiast van raken en mee aan de slag willen. Het succes van de ene groep geldt als voorbeeld voor de andere groep.
§         Personeelscluster Oost Nederland (117 basisscholen in het primair onderwijs) heeft een internetapplicatie COSMO gebouwd waarmee medewerkers zelf POP’s en andere instrumenten op het gebied van persoonlijke ontwikkeling en loopbanen kunnen bijhouden. Op centraal (bestuursniveau) kan het proces worden gevolgd. De applicatie is te koop. Informatie bij Geert Gerritsen, g.gerritsen@ponprimair.nl 
 
Waarom COSMO? Waarom mobiliteit?

Om de ontwikkeling van personeel inzichtelijk te maken is er een nieuw instrument; COSMO. Deze tool biedt een overzicht van digitale dossiers van medewerkers. Het is de bedoeling dat medewerkers zelf, online, hun eigen dossier bijhouden. Daarmee hebben alle scholen in de regio inzicht in de bekwaamheden en ontwikkelingswensen van de medewerkers. De tijd dat een directeur door allerlei formulieren heen moest spitten lijkt voorgoed voorbij. De tool zal vanaf februari 2006 in de lucht gaan en 200 scholen hebben zich al aangesloten. Het is een handige manier om mensen mobiel te houden. Mobiliteit is een lastige vraag binnen het onderwijs. Er zijn grote groepen mensen die al 10, 20 jaar voor dezelfde school werken in vaak ongewijzigde teams. De directeuren van de scholen kennen zelf ook vaak een lange functieduur. Voor hen is bewustwording nodig. Dat gebeurt via bespreken in teamoverleg, in trainingen en in loopbaanbegeleiding. De verwachting is dat binnen 7 jaar 44% van de directeuren zal uitstromen en opvolging is lastig. Sturen op mobiliteit en brede inzetbaarheid van mensen is essentieel.
 
Tips van de projectgroep:

§         Beleid opstellen leidt niet tot verandering! De ervaring leert dat het het beste werkt om eerst in gesprek te gaan en het thema onder de aandacht te brengen. Als de groep dan collectief ‘ja’ zegt tegen leeftijdsbewust beleid dan landen beleidsplannen veel beter.
§         Realiseer je dat kosten voor de baten uitgaan binnen leeftijdsbewust beleid! Preventieve maatregelen zijn effectiever dan ad hoc oplossingen bij burn out verschijnselen, langdurig verzuim of verminderde prestaties.
§         Directie en middenmanagement van scholen zijn de trekkers van ieder proces. Hun kwaliteit, kennis en attitude is de maatstaf voor verandering. Zij creëren het nodige vertrouwen bij personeel. Als de schoolbesturen en schooldirecties de verandering en de noodzaak van levensbewust beleid niet tot in het wezen begrijpen, niet emotioneel dragen of aankunnen, dan is veranderen niet haalbaar en zeer risicovol.
 
Vervolg van dit project:
 
Het project is officieel afgelopen, maar kent binnen en buiten PON een vervolg. Zo organiseren scholen Studiedagen en Denktanken en vormt ‘mobiliteit’ het speerpunt voor het jaar 2007.
De verwachting is dat er na de bewustwordingsfase concreet invulling zal worden gegeven aan leeftijdsbewust beleid. Een van de afspraken zou kunnen zijn om afspraken te maken met een leraar dat hij tijdelijk, bijvoorbeeld voor een jaar, ruilt met een andere leraar. Zo wordt er diverse werkervaring opgedaan en mobiliteit gestimuleerd.
 
Contactpersonen projectgroep:

Geert Gerritsen:            g.gerritsen@kos-oostgelre.nl

www.ponprimair.nl


Terug naar overzicht praktijkvoorbeelden

Zoeken in deze site